|
Zbijanje tla ima dvostruki cilj:
- povećanje nosivosti prirodnog tla ili nasutih slojeva
- skratiti vreme sleganja nasutih slojeva
Tlo se može zbijati
- valjanjem - pri čemu se dejstvo zbijanja ograničava uglavnom na samu površinu tla
- sabijanjem - čime se deluje i na dublje slojeve tla.
Sabijanjem se smanjuje zapremina tla koje se sabija i to na račun vazduha i vode. Kod
koherentnog tla (pesak, šljunak...) nije veliki problem istisnuti vodu dok je kod
koherentnih tla (glina, ilovača...) istiskivanjue vode dug proces i obavlja se tokom
konsolidacije. Efekat sabijanja tla zavisi osim o sredstvima za sabijanje tla i od
granulometrijskog sastava tla, oblika i veličini čestica tla i od količine vode u tlu.
Vrednost mašina za zbijanje tla ceni se i upoređuje prema energiji zbijanja koji
troše za dobijanje 1m3 definitivno zbijenog tla. Odlučujuću ulogu pri tome
igra optimalna vlažnost nabijenog tla i debljina sloja.
Mašine za zbijanje tla, generalno se mogu podeliti na:
Izbor mašina za zbijanje tla zavisi od mnogo parametara od kojih su najznačajniji
vozni park firme, vrsta tla, vlažnost tla, angažovanost mašina i drugo. U narednoj
tabeli dati su predlozi za angažovanje mašina prema vrstama tla:
| Vrsta tla |
Redosled mašina za sabijanje prema
povoljnosti |
Optimalna vlažnost (%) |
| granulirani materijal |
- vibracioni valjak
- pneumatski valjak
- glatki valjak
|
7 - 15% |
| granulirani materijal sa zemljom |
- vibracioni valjak
- pneumatski valjak
- glatki valjak
|
9 - 18% |
| fini čisti pesak |
- pneumatski valjak
- glatki valjak
|
9 - 15 |
| prašina |
- jež
- pneumatski valjak
- glatki valjak
|
10 - 20 |
| elastična prašina |
- jež
- vibracioni valjak
- pneumatski valjak
- glatki valjak
|
10 - 35 |
| prašinasta glina ilovača |
- jež
- pneumatski valjak
- glatki valjak
|
10 - 30 |
| elastična prašinasta glina, glina |
- jež
- vibracioni valjak
- pneumatski valjak
- glatki valjak
|
20 - 35 15 - 35 |
|
